Τ.Π.Ε. Δημοτικά Σχολεία Σύρου

109 - Μανώλης Αργυρός

Περιγραφή Μαθήματος

To PyGame είναι μια βιβλιοθήκη της Python που σου επιτρέπει να φτιάχνεις παιχνίδια και διαδραστικές εφαρμογές. Παρέχει έτοιμα εργαλεία για να ανοίγεις παράθυρο, να ζωγραφίζεις σχήματα και εικόνες, να παίζεις ήχους και να διαβάζεις το πληκτρολόγιο και το ποντίκι. Έτσι δεν χρειάζεται να τα φτιάξεις όλα από το μηδέν και μπορείς να συγκεντρωθείς στην ιδέα του παιχνιδιού σου.

Είναι ιδανικό για αρχάριους, γιατί ο κώδικας είναι απλός και τα αποτελέσματα φαίνονται αμέσως στην οθόνη. Με το PyGame μαθαίνεις βασικές έννοιες του προγραμματισμού, όπως μεταβλητές, συνθήκες και επαναλήψεις, ενώ φτιάχνεις κάτι διασκεδαστικό, από μια μπάλα που αναπηδά μέχρι ένα ολόκληρο παιχνίδι.

ΜΑΘΗΜΑ 1: Το πρώτο παράθυρο

#Τι θα μάθουμε: pygame.init, παράθυρο, game loop (βρόχος παιχνιδιού), κλείσιμο
import pygame
from sys import exit # χρειάζεται για να κλείνει σωστά το πρόγραμμα

pygame.init() # ξεκινάει το pygame
screen = pygame.display.set_mode((800, 400)) # παράθυρο 800 πλάτος x 400 ύψος (pixels)
pygame.display.set_caption('Το πρώτο μου παιχνίδι')
clock = pygame.time.Clock() # ρολόι: ελέγχει την ταχύτητα του παιχνιδιού

# Το GAME LOOP: ό,τι είναι εδώ μέσα επαναλαμβάνεται συνέχεια, 60 φορές το δευτερόλεπτο.
# Κάθε επανάληψη λέγεται "καρέ" (frame), σαν τις εικόνες μιας ταινίας.
while True:
# 1. Ρωτάμε: έγινε κάτι; (κλικ, πλήκτρο, κλείσιμο παραθύρου...)
for event in pygame.event.get():
if event.type == pygame.QUIT: # πάτησε το X του παραθύρου
pygame.quit()
exit()

# 2. Ζωγραφίζουμε
screen.fill('skyblue') # βάφουμε όλη την οθόνη γαλάζια

# 3. Εμφάνιση αλλαγών στην οθόνη
pygame.display.update()
clock.tick(60) # όχι πάνω από 60 καρέ το δευτερόλεπτο

------------------------------------------------------------------------------------------
ΑΣΚΗΣΗ

1.Άλλαξε το 'skyblue' σε 'pink', 'black', 'orange'...

2. Άλλαξε το μέγεθος του παραθύρου σε (400, 400).

3. Άλλαξε τον τίτλο του παραθύρου.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

screen.fill('red')

green, blue, black, orange, purple

- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

screen.fill((255, 0, 0)) # Κόκκινο

screen.fill((135, 206, 235)) # Skyblue

screen.fill((30, 30, 30)) # Σκούρο γκρι

- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

screen.fill('#87CEEB') # Skyblue
ΜΑΘΗΜΑ 2: Σχήματα και χρώματα
# Τι θα μάθουμε: συντεταγμένες (x, y), pygame.draw, χρώματα RGB

import pygame

from sys import exit

pygame.init()

screen = pygame.display.set_mode((800, 400))

pygame.display.set_caption('Σχήματα')

clock = pygame.time.Clock()

# ΣΥΝΤΕΤΑΓΜΕΝΕΣ: το (0, 0) είναι η πάνω-αριστερή γωνία

# x μεγαλώνει προς τα δεξιά ->

# y μεγαλώνει προς τα ΚΑΤΩ

#

# (0,0) ----------------> x

# |

# |

# v y

house_x = 250 # η αριστερή πλευρά του σπιτιού

while True:

for event in pygame.event.get():

if event.type == pygame.QUIT:

pygame.quit()

exit()

screen.fill('skyblue')

# Χρώμα με όνομα, ή με τρεις αριθμούς (κόκκινο, πράσινο, μπλε) από 0 έως 255

pygame.draw.circle(screen, 'yellow', (700, 70), 40) # ήλιος: κέντρο (700, 70), ακτίνα 40

pygame.draw.rect(screen, (60, 180, 75), (0, 300, 800, 100)) # γρασίδι: (x, y, πλάτος, ύψος)

# ΣΠΙΤΙ: όλα μετράνε από το house_x

pygame.draw.rect(screen, (200, 80, 60), (house_x, 200, 150, 100)) # σπίτι

pygame.draw.polygon(screen, (120, 40, 40),

[(house_x - 20, 200), (house_x + 75, 130), (house_x + 170, 200)]) # σκεπή

pygame.draw.rect(screen, 'brown', (house_x + 55, 245, 40, 55)) # πόρτα

# pygame.draw.line(screen, 'white', (400, 100), (550, 100), 5) # γραμμή πάχους 5

# σύννεφο: τρεις άσπροι κύκλοι + ένα ορθογώνιο για την επίπεδη βάση

pygame.draw.circle(screen, 'white', (440, 105), 25)

pygame.draw.circle(screen, 'white', (475, 88), 32)

pygame.draw.circle(screen, 'white', (515, 105), 25)

pygame.draw.rect(screen, 'white', (440, 105, 75, 25))

pygame.display.update()

clock.tick(60)

----------------------------------------------------------------------------------------------------------

ΑΣΚΗΣΗ

1. Πρόσθεσε ένα παράθυρο στο σπίτι (ένα μικρό pygame.draw.rect).

2. Βάλε ένα δέντρο: καφέ ορθογώνιο κορμός + πράσινος κύκλος φύλλωμα.
ΜΑΘΗΜΑ 3: Κίνηση

#Τι θα μάθουμε: μεταβλητές που αλλάζουν σε κάθε καρέ, αναπήδηση, if

import pygame
from sys import exit

pygame.init()
screen = pygame.display.set_mode((800, 400))
pygame.display.set_caption('Μπάλα που αναπηδά')
clock = pygame.time.Clock()

# Μεταβλητές
ball_x = 100
ball_y = 100
speed_x = 5 # πόσα pixels μετακινείται οριζόντια σε κάθε καρέ
speed_y = 4 # πόσα pixels μετακινείται κάθετα σε κάθε καρέ

while True:
for event in pygame.event.get():
if event.type == pygame.QUIT:
pygame.quit()
exit()

# Μετακινούμε τη μπάλα
ball_x = ball_x + speed_x # το ίδιο με: ball_x += speed_x
ball_y = ball_y + speed_y

# Αν χτυπήσει σε τοίχο, αλλάζουμε κατεύθυνση (το + γίνεται - και αντίστροφα)
if ball_x > 780 or ball_x < 20:
speed_x = -speed_x
if ball_y > 380 or ball_y < 20:
speed_y = -speed_y

# Σβήνουμε ΟΛΟ τον πίνακα και ζωγραφίζουμε ξανά, σε κάθε καρέ.
# Έτσι φαίνεται ότι κινείται (σαν φυλλάδιο με σχεδιάκια που γυρνάς γρήγορα).
screen.fill('skyblue')
pygame.draw.circle(screen, 'orange', (ball_x, ball_y), 20)

pygame.display.update()
clock.tick(60)

-----------------------------------------------------------------------------------

ΑΣΚΗΣΗ

1. Κάνε τη μπάλα πιο γρήγορη (αύξησε το speed_x και το speed_y).

2. Σβήσε τη γραμμή screen.fill(...) και δες τι γίνεται. Γιατί συμβαίνει αυτό;

3. Πρόσθεσε δεύτερη μπάλα με δικές της μεταβλητές (ball2_x, ball2_y, ...).
ΜΑΘΗΜΑ 4: Πληκτρολόγιο και σύγκρουση

# Τι θα μάθουμε: Rect (ορθογώνιο), βελάκια, όρια οθόνης, colliderect, randint

import pygame

from sys import exit

from random import randint # τυχαίοι αριθμοί

pygame.init()

screen = pygame.display.set_mode((800, 400))

pygame.display.set_caption('Μάζεψε τα αστέρια')

clock = pygame.time.Clock()

# Rect = ορθογώνιο με θέση και μέγεθος: (x, y, πλάτος, ύψος)

# Το pygame ξέρει να μας λέει πού είναι οι άκρες του: rect.left, rect.right, rect.top, rect.bottom

player = pygame.Rect(100, 300, 50, 50)

star = pygame.Rect(400, 200, 25, 25)

points = 0

while True:

for event in pygame.event.get():

if event.type == pygame.QUIT:

pygame.quit()

exit()

# Ποια πλήκτρα είναι πατημένα ΤΩΡΑ;

keys = pygame.key.get_pressed()

if keys[pygame.K_LEFT]:

player.x = player.x - 5

if keys[pygame.K_RIGHT]:

player.x = player.x + 5

if keys[pygame.K_UP]:

player.y = player.y - 5

if keys[pygame.K_DOWN]:

player.y = player.y + 5

# Δεν αφήνουμε τον παίκτη να βγει από την οθόνη

if player.left < 0:

player.left = 0

if player.right > 800:

player.right = 800

if player.top < 0:

player.top = 0

if player.bottom > 400:

player.bottom = 400

# Άγγιξε ο παίκτης το αστέρι;

if player.colliderect(star):

points = points + 1

print('Πόντοι:', points) # εμφανίζεται στο τερματικό

star.x = randint(0, 775) # νέα τυχαία θέση

star.y = randint(0, 375)

screen.fill('skyblue')

pygame.draw.rect(screen, 'red', player)

pygame.draw.rect(screen, 'gold', star)

pygame.display.update()

clock.tick(60)

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------

ΔΟΚΙΜΑΣΕ

1. Κάνε τον παίκτη πιο γρήγορο ή πιο αργό

2. Πρόσθεσε κίνηση και με τα πλήκτρα W, A, S, D (pygame.K_a, pygame.K_d ...).

3. Κάνε το αστέρι μεγαλύτερο και τον παίκτη μικρότερο.
ΜΑΘΗΜΑ 4: Χρόνος - Γραμματοσειρά (font)

# Προσθήκη χρόνου και γραμματοσειράς στο παιχνίδι

import pygame

from sys import exit

from random import randint

pygame.init()

screen = pygame.display.set_mode((1200, 700))

clock = pygame.time.Clock()

font = pygame.font.Font(None, 40)

player = pygame.Rect(100, 500, 30, 30)

star = pygame.Rect(600, 300, 15, 15)

points = 0

star_time = pygame.time.get_ticks() # πότε εμφανίστηκε το αστέρι

game_active = True

while True:

for event in pygame.event.get():

if event.type == pygame.QUIT:

pygame.quit()

exit()

if game_active:

# 7 δευτερόλεπτα για κάθε αστέρι

seconds_left = 7 - (pygame.time.get_ticks() - star_time) // 1000

if seconds_left <= 0:

game_active = False

keys = pygame.key.get_pressed()

if keys[pygame.K_LEFT]:

player.x = player.x - 5

if keys[pygame.K_RIGHT]:

player.x = player.x + 5

if keys[pygame.K_UP]:

player.y = player.y - 5

if keys[pygame.K_DOWN]:

player.y = player.y + 5

if player.left < 0:

player.left = 0

if player.right > 1200:

player.right = 1200

if player.top < 0:

player.top = 0

if player.bottom > 700:

player.bottom = 700

if player.colliderect(star):

points = points + 1

star.x = randint(0, 1185)

star.y = randint(0, 685)

star_time = pygame.time.get_ticks() # ο χρόνος ξαναρχίζει

screen.fill('skyblue')

pygame.draw.rect(screen, 'red', player)

pygame.draw.rect(screen, 'gold', star)

screen.blit(font.render('Χρόνος: ' + str(seconds_left), True, 'black'), (20, 20))

screen.blit(font.render('Πόντοι: ' + str(points), True, 'black'), (1050, 20))

else:

screen.fill('navy')

screen.blit(font.render('Έχασες! Πόντοι: ' + str(points), True, 'white'), (450, 330))

pygame.display.update()

clock.tick(60)

----------------------------------------------------------------------------------------------

ΔΟΚΙΜΑΣΕ:

Δώσε μπόνους. Αν πιάσεις το αστέρι όταν μένουν ακόμα 5 ή περισσότερα δευτερόλεπτα, πάρε 2 πόντους αντί για 1.
ΜΑΘΗΜΑ 4: Λίστα

# Λίστες - Νέοι εχθροί στο παιχνίδι

import pygame

from sys import exit

from random import randint

pygame.init()

screen = pygame.display.set_mode((1200, 700))

clock = pygame.time.Clock()

font = pygame.font.Font(None, 40)

player = pygame.Rect(100, 500, 30, 30)

star = pygame.Rect(600, 300, 15, 15)

# 20 μαύρες κουκίδες σε τυχαία σημεία και έλεγχος ώστε να μην πέφτει πάνω στον παίκτη και το star

dots = []

for i in range(20):

dot = pygame.Rect(randint(0, 1185), randint(0, 685), 15, 15)

while dot.colliderect(player) or dot.colliderect(star):

dot.topleft = (randint(0, 1185), randint(0, 685))

dots.append(dot)

points = 0

star_time = pygame.time.get_ticks() # πότε εμφανίστηκε το αστέρι

game_active = True

while True:

for event in pygame.event.get():

if event.type == pygame.QUIT:

pygame.quit()

exit()

if game_active:

# 7 δευτερόλεπτα για κάθε αστέρι

seconds_left = 7 - (pygame.time.get_ticks() - star_time) // 1000

if seconds_left <= 0:

game_active = False

keys = pygame.key.get_pressed()

if keys[pygame.K_LEFT]:

player.x = player.x - 5

if keys[pygame.K_RIGHT]:

player.x = player.x + 5

if keys[pygame.K_UP]:

player.y = player.y - 5

if keys[pygame.K_DOWN]:

player.y = player.y + 5

if player.left < 0:

player.left = 0

if player.right > 1200:

player.right = 1200

if player.top < 0:

player.top = 0

if player.bottom > 700:

player.bottom = 700

if player.colliderect(star):

points = points + 1

star.x = randint(0, 1185)

star.y = randint(0, 685)

star_time = pygame.time.get_ticks() # ο χρόνος ξαναρχίζει

# Οι κουκίδες αλλάζουν θέση, αλλά δεν σχεδιάζονται πάνω στον παίκτη ή στο αστέρι

for dot in dots:

dot.topleft = (randint(0, 1185), randint(0, 685))

while dot.colliderect(player) or dot.colliderect(star):

dot.topleft = (randint(0, 1185), randint(0, 685))

# Αν ακουμπήσεις μια κουκίδα, χάνεις

for dot in dots:

if player.colliderect(dot):

game_active = False

screen.fill('skyblue')

for dot in dots:

pygame.draw.circle(screen, 'black', dot.center, 8)

pygame.draw.rect(screen, 'red', player)

pygame.draw.rect(screen, 'gold', star)

screen.blit(font.render('Χρόνος: ' + str(seconds_left), True, 'black'), (20, 20))

screen.blit(font.render('Πόντοι: ' + str(points), True, 'black'), (1050, 20))

else:

screen.fill('navy')

screen.blit(font.render('Έχασες! Πόντοι: ' + str(points), True, 'white'), (450, 330))

pygame.display.update()

clock.tick(60)